ΕΚΤΑΚΤΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΚΕΔΚΕ
– 03 ΜΑΙΟΥ 2010
Κύριε Πρόεδρε, κύριοι συνάδελφοι, εκ μέρους της ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ να κάνω μία δήλωση καταρχήν και να πω ότι η θέση που είχαμε εκφράσει τον Γενάρη, 18 Γενάρη, στο τακτικό μας Συνέδριο, δηλαδή ναι σε μία μεγάλη, ουσιαστική μεταρρύθμιση, όχι στον Καλλικράτη, δυστυχώς επιβεβαιώνεται.
Επιβεβαιώνεται, αγαπητοί συνάδελφοι, γιατί αν θυμάστε, στην Κυλλήνη είχαμε ομόφωνα υιοθετήσει μερικά πράγματα. Η πρώτη προϋπόθεση που εμείς θέταμε σαν ΚΕΔΚΕ, σαν Αυτοδιοίκηση, για να προχωρήσει η μεταρρύθμιση, ήταν μια συνολική αλλαγή στις.....
δομές της διοίκησης και του πολιτικού συστήματος, ούτως ώστε να έχουμε ένα επιτελικό κράτος και δύο Βαθμούς διοίκησης, Περιφέρειες και Δήμους.
Το ερώτημα που μπαίνει σήμερα με βάση το νομοσχέδιο που έχουμε στα χέρια μας, είναι: αυτή η προϋπόθεση εκπληρούται;
Γιατί, κύριοι συνάδελφοι, είναι πολύ εύκολο να λέμε μεγάλα λόγια, αλλά τα κείμενα τώρα πια δυστυχώς είναι εδώ και πρέπει να τα δούμε, να τα αναλύσουμε και να τοποθετηθούμε υπεύθυνα.
Εγώ θα ξεκινήσω με παράθεση κάποιων στοιχείων για να δείτε για τι συζητάμε σήμερα στην Ελλάδα. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Επιτροπής Περιφερειών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που τυχαίνει να είμαι μέλος, στην Ευρώπη η Αυτοδιοίκηση, συνολικά η Αυτοδιοίκηση, έχει 16% του Ακαθάριστου Εθνικού Προϊόντος και όχι 11,5 που μας είχε πει ο Υπουργός. Η Αυτοδιοίκηση διαχειρίζεται το ένα τρίτο των δημοσίων δαπανών. Τα δύο τρίτα των συνολικών Δημοσίων Επενδύσεων και το 56% των δημοσίων υπαλλήλων, των υπαλλήλων του δημόσιου τομέα.
Ποια είναι η κατάσταση σήμερα στην Ελλάδα; Την ξέρουμε όλοι νομίζω. Δεν είναι μόνο το 3% του ΑΕΠ. Είναι ότι και στις επενδύσεις και στη διαχείριση του Γ’ Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης και στο ΘΗΣΕΑ, ξέρουμε όλοι την κατάσταση.
Άρα, χρειαζόμαστε μία ριζική τομή. Γίνεται; Πιστεύει κανείς σε αυτήν την αίθουσα σήμερα ότι με βάση το νομοσχέδιο που έχει κατατεθεί προχωράμε σε μία μεγάλη μεταρρύθμιση; Όχι. Απλά γίνονται ανακατανομές αρμοδιοτήτων και μεταφέρονται στην Αυτοδιοίκηση κάποιες κρατικές αρμοδιότητες οι οποίες κοστίζουν πολύ στο κράτος και είναι αντιδημοφιλείς και μας τις φορτώνουν χωρίς πόρους.
Άρα λοιπόν, αγαπητοί συνάδελφοι, εμείς παραμένουμε πιστοί στις θέσεις μας και σαν χώρος και σαν παράταξη, αλλά και σαν Αυτοδιοίκηση. Χρειαζόμαστε μια μεγάλη, ουσιαστική διοικητική μεταρρύθμιση και επειδή αναφέρθηκε προηγούμενα, να πούμε ένα άλλο χαρακτηριστικό. Πώς είναι δυνατόν να μιλάμε για Περιφέρεια, για Μητροπολιτική Αυτοδιοίκηση στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη, όταν μια σειρά τομείς, οι συγκοινωνίες, η ενέργεια, η ΕΥΔΑΠ, τα νερά και ο προγραμματισμός ο αναπτυξιακός, δεν περνούν στην Μητροπολιτική Αυτοδιοίκηση; Ξέρετε εσείς καμία ευρωπαϊκή χώρα που αυτά τα στοιχειώδη πράγματα δεν τα έχει; Όπου και να πάμε και πάμε όλοι μας στα πλαίσια και της άσκησης εξουσίας που έχουμε και των δραστηριοτήτων μας, ξέρουμε πολύ καλά τι σημαίνει Περιφέρεια και τι σημαίνει Δήμος στην Ευρώπη.
Ήταν μια ευκαιρία να γίνει, δεν γίνεται. Απλά, επαναλαμβάνω, υπάρχει μια μετακύληση αρμοδιοτήτων, μεγάλη μετακύληση αρμοδιοτήτων στους Δήμους, από τη Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση.
Στους πόρους, ακούσατε προηγουμένως τα στοιχεία.16% του ΑΕΠ. Εμείς εδώ είμαστε στο 3% και μάλιστα θυμάστε ότι ο κύριος Υπουργός μας είχε πει ότι στο σχέδιο που μας είχε μοιράσει, στην έκθεση ιδεών που μας είχε μοιράσει τον Γενάρη, ότι αυτή η κατάσταση πρέπει να αλλάξει, που σημαίνει ότι το 3% πρέπει να αυξηθεί.
Ακούτε τι λέει λοιπόν πια. Η έκθεση αξιολόγησης, την οποία μας μοίρασε το Υπουργείο προχθές και την οποία πιστεύω την έχετε όλοι σας, τι λέει στη σελίδα 72; Ότι κατατέθηκε στο Πρόγραμμα Σταθερότητας και Ανάπτυξης στις Βρυξέλλες ο Καλλικράτης και στόχος είναι, του Καλλικράτη, διαβάζω από μέσα, «η μείωση του συνόλου των χρηματορροών προς την Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Αυτοδιοίκηση».
Τι άλλο πια κανείς να περιμένει για να μπορέσει να συζητήσει; Επί τη βάσει, επαναλαμβάνω, των κειμένων και των συγκεκριμένων προτάσεων. Και δεν είναι μόνο τα οικονομικά τα τρέχοντα, τα οποία όλοι ξέρουμε σε τι κατάσταση είναι, αλλά διαμορφώνεται μια κατάσταση όπου η κυβέρνηση επισήμως ομολογεί ότι στόχος του Καλλικράτη είναι να μειώσει το σύνολο των χρημάτων προς την Αυτοδιοίκηση και το λέει, επαναλαμβάνω, μέσα στην επίσημη έκθεση αξιολόγησης που συνοδεύει το νομοσχέδιο.
Οι δικές μας προτάσεις είναι ξεκάθαρες. Πρέπει, εφόσον η κυβέρνηση πιστεύει, στο τέλος της πρώτης τετραετίας εφαρμογής, αν εφαρμοστεί ο νέος θεσμός, το ποσοστό του ΑΕΠ να φτάσει τουλάχιστον στο 6-7%. Πρέπει το σύνολο και των ΠΕΠ, αλλά και του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, να μοιράζονται στις Περιφέρειες και στους Δήμους και πρέπει, όπως το έχει ήδη πει η ΚΕΔΚΕ, το πρόγραμμα ΕΛΛ.Α.Δ.Α., το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα, που είναι βασικό στοιχείο για να προχωρήσει αυτή η μεταρρύθμιση, να στηριχθεί οικονομικά.
Τίποτα από όλα αυτά δεν εξασφαλίζεται.
Ένα άλλο στοιχείο, συνάδελφοι, είναι οι συνενώσεις. Ακούσαμε προηγουμένως απόψεις που κατατέθηκαν ότι οι συνενώσεις υπακούουν στα αντικειμενικά κριτήρια που είχε βάλει η ΚΕΔΚΕ. Μα δεν ξέρουμε όλοι ότι το μοναδικό – επαναλαμβάνω – το αποκλειστικό κριτήριο που χρησιμοποίησε η κυβέρνηση για τις συνενώσεις, είναι το πληθυσμιακό. Για αυτό και όταν κάνει κανείς κάποια παρατήρηση: γιατί στην Θεσσαλονίκη έγινε έτσι; Γιατί η Κέρκυρα έχει γίνει ενιαίος Δήμος; Γιατί γίνεται το ένα ή το άλλο, η απάντηση ποια είναι; Ξέρετε, είχαμε βάλει ένα όριο 25.000, όσοι το υπερέβησαν, πάνε προς τα πάνω, όσοι δεν το υπερέβησαν, πάνε προς τα κάτω.
Δεν υπάρχει από καμία κυβερνητική πηγή η παράθεση κανενός άλλου κριτηρίου. Να σας θυμίσω τα κριτήριά μας: οικονομικά, κοινωνικά, επιχειρησιακά, χωροταξικά. Τίποτα από όλα αυτά δεν συνέβη. Απλούστατα υιοθετήθηκαν κάποια πληθυσμιακά κριτήρια, τα οποία – από ότι φαίνεται από το σχέδιο που μας έχει επίσης κατατεθεί – είναι άλλα για μεγάλες αστικές περιοχές της Αθήνας, άλλα για την Θεσσαλονίκη και άλλα για διάφορες περιοχές άλλες αστικές. Άρα λοιπόν, στο Χωροταξικό, η κυβέρνηση σαφέστατα απέτυχε στην πρόταση την οποία έκανε.
Τέταρτο στοιχείο, συνάδελφοι. Για εμάς είναι πολύ καθοριστικό – και εδώ είναι η διαφωνία μας, αν θέλετε και με τις υπόλοιπες παρατάξεις που είναι στην ΚΕΔΚΕ και εκφράζονται στον αυτοδιοικητικό χώρο – είναι πολύ σημαντικό το εκλογικό σύστημα και ο τρόπος διακυβέρνησης των Δήμων. Ανέκαθεν υποστηρίζαμε και υποστηρίζουμε ότι η απλή αναλογική είναι το βασικό εκλογικό σύστημα που εκτός της κατοχύρωσης της αντιπροσωπευτικότητας, μπορεί να κατοχυρώσει και τον αυτοδιοικητικό χαρακτήρα των νέων θεσμών και να σας φέρω ένα παράδειγμα:
Ακούγεται πολλές φορές ως φόβος, ότι η εκλογή του Περιφερειάρχη θα του δώσει υπερβολική εξουσία και ακούγεται από τους Υπουργούς οι οποίοι δεν θέλουν να χάσουν τα βιλαέτια τους. Απάντηση: για εμάς, βεβαίως, πρέπει να εκλεγεί Περιφερειάρχης και Περιφερειακό Συμβούλιο, αλλά για να έχουν καθαρά αυτοδιοικητικό χαρακτήρα και να μπορούν να εφαρμόζουν τις μεγάλες αναπτυξιακές επιλογές που έχει ανάγκη κάθε Περιφέρεια, πρέπει να υπάρχει η απλή αναλογική και ο Περιφερειάρχης να εκλέγεται έμμεσα, ούτως ώστε και από το Περιφερειακό Συμβούλιο να ελέγχεται και εξωαυτοδιοικητική πολιτική δύναμη να μην αποκτά, στο σύστημα διακυβέρνησης των Δήμων και των Περιφερειών.
Κύριοι συνάδελφοι, θεωρούμε ότι το σύστημα το οποίο από το 1974 με αλλαγές και προσαρμογές υπάρχει στην πατρίδα μας, τόσο στο κεντρικό πολιτικό επίπεδο, όσο και στο αυτοδιοικητικό, απέτυχε και απέτυχε λόγω του συγκεντρωτικού του χαρακτήρα, λόγω της αναποτελεσματικότητας και λόγω των προβλημάτων που όλοι ξέρουμε, διαφάνειας. Εδώ πρέπει να είμαστε σαφείς και καθαροί. Έχουμε ανάγκη μιας ουσιαστικής μεταρρύθμισης του τρόπου διοίκησης των Δήμων.
Πρέπει να ανοιχθούμε στον κόσμο, να μην το φοβηθούμε. Να είμαστε ανοικτοί μέσα από συνελεύσεις, μέσα από Επιτροπές, μέσα από ενίσχυση των συλλογικών Οργάνων, Δημοτικών Συμβουλίων, Περιφερειακών Συμβουλίων. Δεν πρέπει να είμαστε οπαδοί ενός συγκεντρωτικού τρόπου διοίκησης, το οποίο – επαναλαμβάνω – στην πράξη έδειξε τα όριά του και οδήγησε την χώρα εδώ που την οδήγησε.
Πέμπτον. Ο δημόσιος χαρακτήρας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Αγαπητοί συνάδελφοι, ξέρετε πολύ καλά ότι αυτή τη στιγμή, τα μεγάλα ποσοστά που σας ανέφερα που έχουν χρηματοοικονομικά οι Δήμοι και οι Περιφέρειες της Ευρώπης, μειώνονται από τις κυβερνήσεις των χωρών της Ευρώπης και μειώνονται στη βάση μιας νεοφιλελεύθερης πολιτικής, που αμφισβητεί τον δημόσιο χαρακτήρα των Οργανισμών αυτών. Εμείς είμαστε φανατικοί οπαδοί αυτού του δημόσιου χαρακτήρα. Πιστεύουμε ότι η αποκέντρωση με αυτοδιοίκηση, ακριβώς αυτό πρέπει να ενισχύσει τον δημόσιο χαρακτήρα των Δήμων και των Περιφερειών και όχι να οδηγήσει σε ιδιωτικοποιήσεις, τις οποίες βέβαια μπορεί να κάνει και το κράτος.
Τελειώνω με ένα έκτο ζήτημα που είναι το προσωπικό. Κύριοι συνάδελφοι, δεν υπάρχει καμία αμφιβολία από κανέναν πιστεύω εδώ μέσα, ότι θα υπάρξει σοβαρή μείωση του προσωπικού των Δήμων μετά την εφαρμογή του Καλλικράτη. Πιστεύουμε ότι θα πρέπει να κατοχυρωθούν οι εργαζόμενοι στους Δήμους, όχι μόνο για λόγους κοινωνικής δικαιοσύνης, αλλά και γιατί τους έχουμε ανάγκη και είναι άνθρωποι που μας έχουν βοηθήσει σε σημαντικές στιγμές. Πρέπει να πούμε ένα κατηγορηματικό ΟΧΙ στις απολύσεις.
Καταλήγοντας, κύριοι συνάδελφοι, να σας πω ότι για τους λόγους που, έτσι σχηματικά και γρήγορα σας ανέφερα, εμείς πιστεύουμε ότι αυτό το νομοσχέδιο, ως έχει, δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό από την Αυτοδιοίκηση. Δημιουργεί προβλήματα σοβαρά, δημιουργεί προβλήματα επιβίωσης των Δήμων από 1/1/2011 και θα πρέπει με σαφήνεια, επαναλαμβάνοντας τις θέσεις μας για την ανάγκη μιας ουσιαστικής, δημοκρατικής, αποτελεσματικής μεταρρύθμισης, να πούμε όχι σε αυτό και να επιμείνουμε στις προτάσεις μας.
Εμείς από την πλευρά μας, ως Αυτοδιοικητική Πρωτοβουλία, συμφωνούμε – είχαμε συμφωνήσει και στην ΚΕΔΚΕ – να πούμε ένα όχι στο προτεινόμενο νομοσχέδιο και από την άλλη την πλευρά θα καταθέσουμε, όπως σας ανέφερα έτσι σύντομα, τις προτάσεις μας για την αναγκαιότητα αυτής της μεγάλης Διοικητικής Μεταρρύθμισης.
Ευχαριστώ πολύ.